Evrim Atlası

Atlas'ta ara

    ↑↓ seç · Enter aç · Esc kapat

    Sahne 07 · Erken Kambriyen · ~520 milyon yıl önce

    Chengjiang: Silahlanma Yarışı Başlıyor

    520 milyon yıl önce

    Chengjiang: Silahlanma Yarışı Başlıyor
    Dönem
    Erken Kambriyen · ~520 milyon yıl önce
    Yaş
    520 milyon yıl önce
    Saha
    Chengjiang
    Ortam
    İnce taneli deniz tabanı çamuru; sığ deniz. Yumuşak dokuların korunduğu olağanüstü fosil yatağı.

    Neden önemli?

    ~150 tür bulundu (60'ı eklembacaklı); bu çeşitlilik kökenlerin Prekambriyen'e dayandığını destekler. Av–avcı silahlanma yarışına ilk kez burada tanık olunur.

    Slayt 1 önizlemesi Slayt 2 önizlemesi Slayt 3 önizlemesi Slayt 4 önizlemesi
    Atlas slaytı

    1 / 4

    Derin okuma

    • Bağlam: ~542 myö başlayan Kambriyen'de tür sayısı "patlama" yaşadı; ~20 milyon yılda temel hayvan grupları (en uzak omurgalı atalarımız dahil) ortaya çıktı.

    ÖZEL: KAMBRİYEN PATLAMASI (katlanır sayfa, s.50–55)

    Slayt — Patlama nedir, neden gizem?

    • Erken Kambriyen'de (~542 myö) süngerden eklembacaklıya birçok grup aniden fosil kaydına girer.
    • Charles Walcott (1909) British Columbia'daki Burgess Shale'de bol ve iyi korunmuş fosiller bularak araştırmayı başlattı.
    • Darwin bunu Türlerin Kökeni'nde bir "zorluk" olarak yazmıştı: grupların alt tabakalarda birden belirmesi.
    • Soru: Bu gerçek bir ani çeşitlenme mi, yoksa daha eski (Prekambriyen) soyların sert kısımları yeni mi gelişti?

    Slayt — Moleküler saat hipotezi

    • Moleküler saat: Türler arası molekül farkları, sabit hızlı mutasyon birikimi varsayımıyla ayrılma tarihini hesaplar.
    • Bu hesaba göre temel metazoa (çok hücreli hayvan) grupları ~800 milyon yıl önce ayrılmış olmalı (Prekambriyen derinliği).
    • Doğruysa: Kambriyen patlaması, beden planlarının ani doğuşu değil, kabuk/iskeletin eşzamanlı evrimi demektir.
    • Açık sorun: 800–540 myö arası yumuşak bedenli ataların kayıp fosilleri; ya da moleküler saatin kısa ölçeklerde geçerli olması.
    • †

    Slayt — Patlamanın 4 evresi (kronoloji)

    • 1) Geç Prekambriyen (630–543 myö): Ediacara biyotası — yumuşak bedenli (Charniodiscus, Dickinsonia, Tribrachidium, Ernietta); stromatolitler hâlâ yaygın.
    • 2) Sınırın Ötesinde (548–535 myö): İlk sert kısımlar — Cloudina, Namacalathus (mm'lik kireçli tüp/kadeh); resif yapan archaeocyathidler (belki ilk süngerler). Avlanma → koruma → silahlanma yarışı.
    • 3) Patlamanın Kalbi (535–510 myö): Paleozoyik deniz yaşamının temelleri atıldı; çok sayıda beden planı. Eklembacaklılar (dış iskelet) sanki karaya hazır; kordalılarda iç iskelet gelişiyor (ileride tetrapodlar için).
    • 4) Kambriyen Mirası: İzleyen ~300 milyon yıl Paleozoyik deniz yaşamını belirledi; yumuşakça/eklembacaklı/omurgalı beden planları kuruldu. Damarlı bitkiler henüz yoktu. Hiçbir Kambriyen türü günümüze gelmedi — gerçek miras genlerde ve temel biyolojik yapılarda.

    Öne çıkan canlılar

    Anahtar terim

    Metazoa — çok hücreli hayvanlar.